Tραγικό, κωμικό και αντίσταση

Αποσπάσματα από κριτική βιβλίου του S. Critchley. Θέμα: μία αντίληψη περί ηθικής η οποία προσπαθεί να υπερβεί το «έλλειμμα ηθικής» (που δημιούργησε η υποχώρηση των θρησκευτικών δογμάτων και πολιτικών ιδεολογιών) χωρίς να καταλήγει στο φονταμενταλισμό ή το μηδενισμό και χωρίς τη χρήση βίας. Ελλείψει επαναστατικού υποκειμένου, η πολιτική, κατά το συγγραφέα, πρέπει να αποσκοπεί στη δημιουργία ενός […]

Αρανίτσης, Επιστροφή στο Γιανναρά

Αποσπάσματα: […] Εξακολουθεί να συναντάει κανείς ακόμη και οξυδερκείς ανθρώπους που δεν διστάζουν να βάλουν στο ίδιο τσουβάλι τους πάντες, την παραεκκλησιαστική συμμορία, την Αυλή του Αρχιεπισκόπου, τους Πατριάρχες, τον Γιοσάκη, τον Τσάκαλο, τον Γιαννουλάτο και τους απανταχού «νεοορθόδοξους» με υποτιθέμενο ηγέτη τον Γιανναρά. Τέτοιοι άνθρωποι, οσονδήποτε εύστροφοι ή πολιτικά καλλιεργημένοι και αν είναι, στερούνται […]

εναλλακτική πολιτική στο μεταναστευτικό

Για μια εναλλακτική πολιτική στο μεταναστευτικό ζήτημα του Θόδωρου Ντρίνια περίληψη Πριν τον Ιούνιο για τη μετανάστευση και τους μετανάστες μιλούσαν είτε οι επίδοξοι θηρευτές τους είτε οι αυτόκλητοι σωτήρες τους. Σήμερα, σχεδόν όλοι κάτι έχουν να προτείνουν, συχνά με ευκολία που εκπλήσσει! «Λύσεις» που κρυφά ή φανερά επιδιώκουν το αποτρεπτικό κροτάλισμα των πολυβόλων στα σύνορα […]

Σαρτρ, εβραϊκό ζήτημα

Αρθρο του Γ. Σιακαντάρη για το βιβλίο του Σαρτρ, «Στοχασμοί για το εβραϊκό ζήτημα»: «Ο Σαρτρ θεωρεί πως ο αντισημιτισμός είναι ένα δόγμα που στρέφεται κατά των δικαιωμάτων συγκεκριμένων ατόμων. Από αυτή την άποψη ο αντισημιτισμός δεν είναι μια άποψη, αλλά ένα πάθος που δεν προστατεύεται από το δίκαιο της ελευθερίας της γνώμης. Δεν ζητεί […]

Πατριωτική αριστερά

Στο ιστολόγιό του Left Liberal Synthesis, στο άρθρο H λατρεία της σταθερής ταυτότητας και της επανάληψης. Οι αντιρρήσεις προς την πατριωτική αριστερά. , ο Γ. Παγιασλής, ιδεολογικός αντίπαλος της πατριωτικής αριστεράς, αποπειράται να δώσει το πλαίσιο των ιδεών που τη διέπουν:  » Το ρεύμα λοιπόν αυτό διατυπώνει, χοντρικά,το ακόλουθο πλαίσιο: Ο σύγχρονος καπιταλισμός, μέσω παγκοσμιοποίησης, δημιουργεί καταναλωτές που […]

Γ. Ξανθούλης, Επιτέλους… φτωχοί!

…Να ξαναγίνουμε φτωχοί. Οπως ήμασταν πάντα. Οπως οι ήρωες των παλιών αναγνωστικών που οι γιαγιάδες έμοιαζαν με γιαγιάδες κι όχι με συνταξιούχες πόρνες. Οπου οι μπαμπάδες επέστρεφαν το μεσημέρι για να καθήσει ΟΛΗ η ελληνική οικογένεια στο τραπέζι και να φάει το σεμνό φαγητό -όσπρια πεντανόστιμα και ζαρζαβατικά με μαύρο ψωμί μοσχοβολιστό- ενώ η γάτα […]

Ιραν, αντιεξουσιαστές, Νέα τάξη

Αποσπάσματα από άρθρο του Τ. Φωτόπουλου (2009) με αφορμή την πρόσφατη εξέγερση στο Ιράν: Το βασικό χαρακτηριστικό της Νέας Τάξης ήταν η πρωτόγνωρη ιστορικά συγκέντρωση οικονομικής και πολιτικής εξουσίας/δύναμης που δεν γίνεται πια στα χέρια της πολιτικής και οικονομικής ελίτ συγκεκριμένου κράτους-έθνους (έστω και εάν οι ελίτ των ΗΠΑ προσπάθησαν και επέτυχαν για ένα διάστημα […]

Γρίβας, Κ., 25 Θέσεις για την τρομοκρατία

Η ιδεολογία χτίζει πύργους στον ουρανό. Οι αποδέκτες της διακατέχονται από την καταστροφική αυταπάτη ότι κάποτε θα κατοικήσουν σ’ αυτούς. Οι τεχνικοί της εξουσίας τούς διαχειρίζονται για την εξυπηρέτηση των συμφερόντων τους. Και η κοινωνία καταβάλλει το κόστος της συντήρησής τους. Συνεπώς, επαναλαμβάνοντας για λογαριασμό μου τη δήλωση ότι «μιλώ εξ ονόματός μου και δίνω […]

Ελλάδα: ταξική σύνθεση και εξέγερση

Το ιστολόγιο Ριζοσπαστικός προβληματισμός δημοσίευσε μία εξαιρετικά καλογραμμένη όσο και τεκμηριωμένη μελέτη: Εξέγερση, κρίση, ταξική σύνθεση το 2009 που μιλά για όλους σχεδόν τους κλάδους παραγωγής τον Ιούνιο του 2009 στην Ελλάδα και εξετάζει πώς αλληλεπιδρά η εξέγερση του Δεκέμβρη με την ταξικη σύνθεση. Όπως τονίζεται, αυτή η ανάλυση: «είναι κάτι που πρέπει να γίνει […]

Τουρκική εξωτερική πολιτική και Ελλάδα

Στο ιστολόγιό του ο Απόστολος Αθηναίος αναφέρεται στην τουρκική εξωτερική πολιτική σε δύο σύντομα άρθρα. Δεν μπορώ να κρίνω την εγκυρότητα της ανάλυσής του, φαίνονται πάντως σοβαρό έναυσμα για σκέψη. Το πρώτο άρθρο Τα εξωτερικά παιχνίδια του Χαλίφη από την Πόλη αναφέρεται στην – ασιατική – εξωτερική πολιτική της Τουρκίας. Το δεύτερο άρθρο Περί της επισκέψεως Ομπάμα στην […]

Duménil et Lévy, La finance capitaliste

[Το καλογραμμένο αυτό κείμενο αναλύει – με μαρξιστικά εργαλεία – το ρόλο του χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου και το πέρασμα στον κεϋνσιανισμό και στον νεο-φιλελευθερισμό. Εχω υπογραμμίσει με μαύρα στοιχεία τα κύρια σημεία του] La finance capitaliste : rapports de production et rapports de classe[1] Gérard DUMÉNIL et Dominique LÉVY Source: http://www.jourdan.ens.fr/levy/indexus.htm [περιέχει πίνακες που δεν περιλαμβάνονται εδώ] L’histoire […]

Κονδύλης Π., Η αφετηρία της διανοητικής εξέλιξης του Karl Marx

Περίληψη Γιατί ο Μαρξ επιλέγει να ασχοληθεί με τη μετακλασσική ελληνική φιλοσοφία στη διδακτορική του διατριβή;  1. Οι ριζοσπαστικοί εγελιανοί στους οποίους ανήκει ο Μαρξ θεωρούν τον εαυτό τους και πρωτεργάτη αλλά και επίγονο του Χέγκελ. Η συναίσθηση του επιγόνου τους κάνει να ανακαλύπτουν εκλεκτικές συγγένειες με τους εκπροσώπους της όψιμης ελληνικής φιλοσοφίας που κι […]

Θ. Ζιάκας, Η κριτική στο Διαφωτισμό

Ολόκληρο το κείμενο Περίληψη Ο Διαφωτισμός είναι η ψυχή, του νεώτερου δυτικού πολιτισμού, της νεωτερικότητας. Αν κάνουμε κριτική στον Διαφωτισμό είναι γιατί έχουμε να τα βάλουμε με δύο λογιών κυρίαρχους ιδεολογικούς κάλους: Από τον πρώτο βασανίζονται αυτοί που νομίζουν ότι βρισκόμαστε ακόμη στον 18ο αιώνα και ότι το θέμα είναι να κάνουμε στην Ελλάδα τη […]

Κωνσταντινίδης, Α. Αμαρτωλοί και κλέφτες

Περίληψη (των μη αρχιτεκτονικών τμημάτων του βιβλίου) Να μη γίνει καμιά σύγχυση και νομιστεί πώς πρόκειται για «αρματολούς.» Αμαρτωλοί και κλέφτες πάει να πει πώς έχουμε να κάνουμε με μια εγκληματική ληστοσυμμορία που θέλει να ζει μέσα στην αμαρτία και γι’αυτό κλέβει (και παραποιεί) με ασύστολη αναίδεια και με ανέντιμες τεχνοτροπίες ό,τι ανήκει δικαιωματικά σε […]

Anderson, P. Διεθνισμός και εθνικισμός: σύντομη ιστορική αναδρομή

Ορισμοί στους οποίους βασίζεται το άρθρο [1] : εθνικισμός σημαίνει να θεωρείς το έθνος-κράτος ως ύψιστη πολιτική αξία, διεθνισμός είναι να υπερβαίνεις το έθνος-κράτος αποβλέποντας σε μια ευρύτερη κοινωνία της οποίας βέβαια σημαντικότερες μονάδες είναι τα έθνη-κράτη.   Ο εθνικισμός-διεθνισμός διέρχεται διάφορες φάσεις στη σύγχρονη ιστορία:   1. Οι απαρχές του εθνικού συναισθήματος (ως μη […]

Porta aurea, Μετανάστες

Λήμμα «Μετανάστες» από το δικτυακό τόπο: Porta aurea  Υπάρχουν διάφορες πλευρές του ζητήματος «μετανάστες», σε ορισμένες από τις οποίες προσπαθώ να αναφερθώ. Το ζήτημα μετανάστες και εγκληματικότητα. Δεν είναι σωστό να φορτώνονται οι μετανάστες όλη την αύξηση της εγκληματικότητας, αλλά είναι γεγονός ότι δίχως αυτούς η αύξησή της θα ήταν μικρότερη. Αυτό όμως δεν λέει […]

Εκκλησία και χούντα

Στο ιστολόγιο του το Μανιτάρι του βουνού, ξεκινώντας από τη διαπίστωση για τη φιλοδικτατορική στάση της ηγεσίας της ελλαδικής εκκλησίας, επικεντρώνεται στις εξαιρέσεις, παρουσιάζει δηλαδή στοιχεία για την αντιδικτατορική δράση μεμονωμένων κληρικών και πιστών.

Αριστεροί – δεξιοί ψηφοφόροι στην Ελλάδα

Οσον αφορά τον οικονομικό φιλελευθερισμό, οι ψηφοφόροι του ΚΚΕ είναι στο αριστερό άκρο της κλίμακας, σε μεγάλη απόσταση από ΣΥΝ και ΠΑΣΟΚ. Ακολουθούν οι ψηφοφόροι του ΛΑΟΣ και στο άλλο άκρο της κλίμακας οι της ΝΔ. Οσον αφορά τον ιδεολογικό φιλελευθερισμό (απαντώντας δηλαδή σε ερωτήματα όπως αν χρειάζεται λογοκρισία, αν οι νόμοι πρέπει να γίνουν […]

Ενγκελς, Φρ. Σχετικά με την ιστορία του πρώτου Χριστιανισμού

Ολόκληρο το κείμενο εδώ Χαρακτηριστικό απόσπασμα: «Η ιστορία του πρώτου Χριστιανισμού έχει σημαντικά στοιχεία ομοιότητας με το σύγχρονο εργατικό κίνημα […] Οι εξεγέρσεις του Μεσαίωνα ήταν υποχρεωμένες να φορούν το προσωπείο της θρησκείας αλλά πίσω από τη θρησκευτική έξαρση υπήρχε πάντα ένα πολύ χειροπιαστό κοσμικό συμφέρον.» Συναφές και το άρθρο Ο Κάουτσκι, ο χριστιανισμός και […]

Α. Αρανίτσης: Σε ποιον ανήκει η Κέρκυρα

Ολόκληρο το κείμενο εδώ (20 σελίδες) Χαρακτηριστικά απόσπασματα: «Ομορφες όσο οι Κρητικές ή οι Κύπριες, με το στολίδι εκείνου του ίχνους της πολιτισμικής απροσδιοριστίας που ευδοκιμεί στα γεωγραφικά μεταίχμια, και με κομψότητα συμμετέχοντας στο παιγνίδι μιας πικάντικης ανάμιξης του θαυμαστού και του τετριμμένου, οι Κερκυραίες ήταν, όλες τους, «ίδιες» […] υπήρχε ένα στοιχείο εφηβικής ανωριμότητας στη […]

Νόλλας, Δ: Η καταδίωξη του ρεμβασμού

«Συνελήφθη διότι περιεφέρετο ασκόπως»(από το αστυνομικό δελτίο των εφημερίδων της δεκαετίας του ’50). Στο εξής καφενεία και ταβέρνες (γιατί τα μπαρ και τα παμπ προορίζονται να εξαφανιστούν) θα εξυπηρετούν αποκλειστικά και μόνο ανάγκες υλικές: χώροι παροχής ποτού και τροφής και όπου κανείς δεν θα επιτρέπεται (κι ούτε θα έχει την όρεξη) να καθίσει λίγο παραπάνω, […]

E. Vilar: Το πολύγαμο φύλο. Τα αίτια της ροπής του άντρα στην πολυγαμία και η ευθύνη της γυναίκας

Περίληψη Οι 3 βασικές αρχές για τη διαιώνιση του ανθρώπου είναι η αυτοσυντήρηση, η αναπαραγωγή και η προστασία των απογόνων για όσο τη χρειάζονται. Για την αναπαραγωγή και την προστασία οι άνθρωποι χρειάζονται ερωτικούς συντρόφους και αντικείμενα προστασίας αντίστοιχα. Και στα δύο αυτά ένστικτα το υπόβαθρο είναι η αγάπη. Πρόκειται όμως για 2 διαφορετικά είδη […]

Κ. Καστοριάδης: Οι υποκειμενικές ρίζες του επαναστατικού προτάγματος

Ολόκληρο το κείμενο εδώ (6 σελίδες) Χαρακτηριστικό απόσπασμα: «Είναι τάχα η επιθυμία μου [για μία καλύτερη κοινωνία] παιδική; Μα ακριβώς η παιδική κατάσταση είναι ότι η ζωή μάς είναι δοσμένη. Αυτός που βρίσκεται σε παιδική κατάσταση είναι ο κονφορμιστής ή ο απολιτικός, γιατί δέχεται το Νόμο ασυζητητί και δεν επιθυμεί να συμμετέχει στη διαμόρφωσή του»   Το […]

Αθήνα, Δεκέμβρης του 1944: μία μαρτυρία Βρεταννού

Στο ιστολόγιό του, το Μάυρο Χάλι μεταφράζει (σε 3 σελίδες) μία μαρτυρία του Βρεταννού αξιωματικού W. Byford-Jones για τα γεγονότα της 3ης Δεκεμβρίου 1944. Χαρακτηριστικό απόσπασμα: «Δεν υπήρχε τίποτα το σκοτεινό ή απειλητικό στη διαδήλωση. Κάποιοι άντρες φώναζαν με φανατισμό προς το αστυνομικό τμήμα ή το ξενοδοχείο, αλλά υπήρχε και μια χιουμοριστική χροιά, με διάφορα […]

Π. Κονδύλης: Γεωπολιτικές και στρατηγικές παράμετροι ενός ελληνοτουρκικού πολέμου

Ολόκληρο το άρθρο εδώ   Περίληψη   Α/ Ιστορική αναδρομή Μέχρι το 1920 περίπου το ελληνικό έθνος ήταν κατά πολύ ευρύτερο από το κράτος: απλωνόταν από την Ουκρανία ως την Αίγυπτο κι από τις παρακαυκάσιες χώρες ως τις ακμαίες παροικίες των Βαλκανίων και της κεντρικής και δυτικής Ευρώπης. Έκτοτε αρχίζει η αντίστροφη μέτρηση: Αφανισμός του ελληνισμού […]

S. Žižek: Η αντίσταση είναι παράδοση

Στο ιστολόγιό του, ο Μ. Μπουντουρίδης  μεταφράζει τέσσερα πρόσφατα (2007) και σύντομα άρθρα του Ζίζεκ:   Ενα απόσπασμα από το άρθρο «Η αντίσταση είναι παράδοση»: «Δεν είναι αληθινά ανατρεπτική η επιμονή στα ‘άπειρα’ αιτήματα, τα οποία ξέρουμε ότι αυτοί που κατέχουν την εξουσία δεν μπορούν να ικανοποιήσουν. Επειδή γνωρίζουν ότι το ξέρουμε, μια τέτοια στάση […]

Κ. Παπαϊωάννου: Κόσμος και ιστορία

Περίληψη Μέσα σε μερικούς αιώνες η Ευρώπη κατάχτησε και υπόταξε όλη την οικουμένη κι έφερε στον κόσμο το πρώτο πραγματικά οικουμενικό imperium: το πρώτο δηλαδή imperium που η τεχνοκρατική του φύση επιβάλλει μια καθολική συναίνεση γύρω από τη δυτικοευρωπαϊκή επιστήμη και τεχνική. Στην Ευρώπη ο άνθρωπος ανακάλυψε την ιστορική διάσταση της ανθρώπινης ύπαρξης και η ιστορική συνείδηση […]